Günümüzde pek çok kişi saç dökülmesi şikayetiyle kuaföre, dermatoloğa ya da kozmetik raflarına koşuyor. Genetik faktörler, hormon dengesizlikleri veya beslenme eksiklikleri gibi nedenler elbette etkili. Ancak çoğu zaman, dökülmenin nedeni çok daha yakında, üstelik her gün tekrarladığımız masum görünen alışkanlıklarda saklıdır.
Farkında olmadan saç köklerine zarar veren davranışlar, zamanla saçların zayıflamasına, incelmesine ve dökülmesine yol açar. Bu yazıda, uzmanların en sık gözlemlediği, saçları fark ettirmeden döken 5 alışkanlığı bilimsel açıklamalarla birlikte senin için sıraladık. Eğer saçlarının döküldüğünü hissediyor ama nedenini bulamıyorsan, belki de bu davranışlardan birini düzenli olarak yapıyorsundur.
1. Islak Saçı Sertçe Tarama Alışkanlığı
Duştan çıktıktan sonra saçlar genellikle karışık olur. Çoğu kişi vakit kaybetmemek için hemen tarağa sarılır ve saçını aceleyle, hatta bazen sinirle taramaya başlar. Oysa ıslak saç, en savunmasız hâldedir. Su, saç telinin iç yapısına girerek onu esnek ama dayanıksız bir forma sokar. Bu durumda yapılan her tarama, saç telinde kopmalara, uzamayan saç uçlarına ve dökülmelere yol açar.Uzmanlara göre saç, tamamen kurumadan veya en azından havluyla fazla ıslaklığı alınmadan taranmamalıdır. Tarama işlemi uçlardan başlayarak yukarı doğru ilerlemeli ve geniş dişli taraklar tercih edilmelidir. Özellikle ince telli saçlarda bu davranış, uzun vadede saç yoğunluğunda ciddi kayıplara neden olabilir.
2. Sıkı Saç Topuzları ve Lastik Tokalar
“Pratik olsun” diye sabahları yapılan sıkı topuzlar, gün boyu saçın aynı noktadan gerilmesine neden olur. Saç kökleri sürekli baskıya maruz kaldığında, bu durum saçın kopmasına değil, kökten ayrılmasına sebep olur. Traksiyon alopesisi olarak bilinen bu dökülme türü, sıkı saç stillerine bağlı olarak gelişir ve tedavi edilmediğinde kalıcı kelliklere yol açabilir.Özellikle aynı noktadan sık sık saç toplanması, saçın orada zamanla seyreldiğini gösterir. Uzmanlar, saçın her gün farklı yerden toplanmasını, mümkünse gevşek örgü veya ipek scrunchie ile saçın sabitlenmesini öneriyor. Ayrıca gece uyurken saçların mutlaka serbest bırakılması veya gevşek şekilde bağlanması gerekir.
3. Aşırı Şampuan Kullanımı ve Saç Derisini Ovalama
Saç temizliği elbette saç sağlığının vazgeçilmezidir. Ancak her yıkamada avuç dolusu şampuan kullanmak ya da saç derisini tırnaklarla kazırcasına ovalamak, saç derisinin koruyucu bariyerine zarar verir. Bu da hem saç köklerinin güçsüzleşmesine hem de kepek, egzama gibi sorunlara zemin hazırlar. Tüm bunlar da dolaylı olarak saç dökülmesini artırır.Saç derisi, cildin en hassas bölgelerindendir. Şampuan sadece saç diplerine uygulanmalı ve parmak uçlarıyla nazikçe masaj yapılarak temizlenmelidir. Aşırı yıkama da yağ dengesini bozarak saçın daha fazla sebum üretmesine ve dökülmelere neden olabilir. Haftada 2-3 kez yıkama, çoğu saç tipi için idealdir.
4. Yanlış Beslenme ve Su Tüketimini İhmal Etmek
Saçlar canlı birer yapı taşıdır ve varlıklarını sağlıklı biçimde sürdürebilmeleri için içten beslenmeye ihtiyaç duyarlar. Protein, demir, çinko, biotin ve B vitaminleri saç uzamasını destekleyen en temel besin öğeleridir. Bu vitamin ve mineraller eksik olduğunda, saç büyüme döngüsü yavaşlar, saçlar incelir ve zamanla dökülür.Ayrıca yetersiz su tüketimi saç köklerini kurutur ve saçın parlaklığını kaybetmesine neden olur. Günde en az 2 litre su içilmesi ve yeşil sebzeler, bakliyat, yumurta, yağlı tohumlar gibi saç dostu gıdaların düzenli tüketilmesi önerilir. Tek taraflı diyetler ya da açlık kürleri saç sağlığı üzerinde ciddi negatif etkilere sahiptir.
5. Düzleştirici, Fön ve Maşanın Sürekli Kullanımı
Modern saç şekillendirme cihazları hayat kurtarıcı gibi görünse de saçın iç yapısına verdiği zarar oldukça büyüktür. Yüksek ısı, saç telindeki keratin proteinini parçalayarak telin yapısını bozar. Saçın elastikiyeti düşer, matlaşır ve uçları çatallanır. Özellikle her gün düzleştirici ya da fön kullanan kişilerde saç uçlarının incelmesi, zayıf tellerin koparak dökülmesi kaçınılmazdır.Saç uzmanları, ısı ile şekillendirme işlemlerinin haftada maksimum 1-2 kez yapılmasını ve her seferinde ısı koruyucu sprey kullanılmasını öneriyor. Ayrıca cihazlar saçta uzun süre bekletilmemeli, saçın kuruluğuna dikkat edilmeli ve mümkünse alternatif şekillendirme yöntemleri (örneğin bigudi, örme gibi) tercih edilmelidir.
Küçük Değişiklikler, Büyük Kazanımlar Getirir
Saç dökülmesi her zaman büyük bir sağlık problemi ya da genetik bir durumdan kaynaklanmayabilir. Bazen sadece birkaç alışkanlığı değiştirerek bile saç sağlığı ciddi anlamda korunabilir. Islak saçla sert taramak, saçları sıkıca toplamak, yanlış yıkama alışkanlıkları, kötü beslenme ve aşırı ısı kullanımı gibi davranışlar, saçlarınıza fark etmeden zarar verir.Bu alışkanlıkları değiştirmek zor gibi görünse de kısa sürede etkilerini görmeye başlarsınız. Saç telleriniz daha güçlü kalır, kopmalar azalır ve saçın genel görünümü gözle görülür biçimde iyileşir. Saçlarınız, onlara nasıl davrandığınıza göre şekillenir.
